Te Rā o te Ao mō ngā Kaikawe Hauora: Te Mōhio ki te Arai Huna o te Rongoā Ohotata

I ia tau i runga i20 o Ākuhata, ka huihui te ao ki te whakamihi i te whakapau kaha o ngā kaikawe hauora—ngā tohunga e whakarite ana kia whiwhi ngā tūroro i te tiaki whakaora i roto i ētahi o ngā wā tino nui o ō rātou oranga. E mōhiotia ana ēnei tāngata e ngā taitara rerekē puta noa i ngā whenua—ngā tohunga hauora ohorere (EMT), ngā paramedic, ngā kaimahi ambulance, ngā kapa hauora rererangi rānei—he mahi nui tā ēnei tāngata engari he maha ngā wā kāore i te tino maiohahia i roto i te pūnaha hauora.

Ko tēnei tauTe Rā o te Ao mō ngā Kaikawe Hauorahe whai wāhitanga ehara i te mea hei whakahonore i tā rātou mahi anake engari hei whakaaroaro hoki ki ngā hiahia e whanake haere ana mō te kawe waka ohorere, ngā hangarau e hanga ana i tā rātou mahi, me ngā wero kei mua tonu i a tātou.

Te Tūranga Hiranga o ngā Kaikawe Hauora

He mea nui ngā meneti ina pā mai he āhuatanga ohorere. Ahakoa he tūroro e pāngia ana e te mate manawa, he pēpi hou e mate ana i te manawa, he whara rānei nō tētahi aituā rori, ko te tere me te tika o ngā kaikawe hauora te mea nui i waenga i te ora me te mate.

Ko ngā kaikawe hauora te hononga nui i waenga i ngā tūroro me ngā hōhipera. Ehara i te mea ko te neke i te tangata mai i tētahi wāhi ki tētahi atu anake ā rātou kawenga. Me whakatau e rātou ngā tūroro, me aroturuki i ngā tohu ora, me whakahaere i ngā taputapu, me te kōrero ki ngā tīma hōhipera—he maha ngā wā i roto i ngā taiao e kore e taea te matapae me te pēhanga nui.

I te ao whānui, e miriona ngā tūroro e whakawhitihia ana i ia tau, mai i ngā wāhi aituā ki ngā tari whawhati tata, i waenga rānei i ngā hōhipera mō te maimoatanga motuhake. I ngā pokapū tāone me ngā tāone tuawhenua, me tere te urutau a ngā kaikawe, me te whakarato i te taumata tiaki ngaio ōrite ahakoa kei runga i te huarahi pukumahi, kei roto i te hērakapeta, kei te taraiwa rānei i roto i ngā whenua tawhiti.

Ngā Wero e Whānui Ake Ana i roto i te Kawe Tūroro

Kua kawea mai e te ao hou o te hauora he tono hou mō te kawe tūroro. Ko ētahi o ngā wero nui ko:

1. Te pikinga ake o te uaua o te tūroro– He maha atu ngā tūroro i ēnei rā e pāngia ana e ngā mate pūmau maha, e whakawhirinaki ana rānei ki ngā taputapu hauora, ā, he nui ake te uaua o ngā whakawhitinga hauora.

2. Ngā arai whenua– I roto i ngā rohe maha, inā koa i ngā whenua whakawhanake, me kawe ngā tūroro i ngā tawhiti roa, i ngā rohe iti rānei ngā hanganga.

3. Te urupare ki te mate urutā me te aituā– I whakanuia e te mate urutā COVID-19 te hiranga o te kawe tūroro haumaru, me ngā tīma e kawenga ana mō te whakawhiti i ngā tūroro tino pangia i raro i ngā tikanga tino pakari.

4. Ngā rauemi iti– Ka taea e te korenga o ngā kaimahi whakangungu me ngā taputapu hou te whakararu i te kounga o te tiaki i te wā e kawe ana i ngā waka, inā koa i ngā wāhi iti te whiwhi moni.

E whakaatu ana ēnei wero i te hiahia mō te auahatanga tonu, te whakangungu, me te haumi tonu ki ngā rauemi tangata me te hangarau hauora.

Te Hangarau hei Hoa Mahi ki te Whakaora Oranga

I roto i te tekau tau kua pahure ake nei, kua hurihia e te hangarau ngā waka ohorere. Ko ngā taputapu hauora kiato, pono, me te kawe kua noho hei mea nui ki ngā kaimahi e mahi ana i roto i ngā waka tūroro, ngā hērakapeta, me ngā wāhi hauora nekeneke.

Ko ētahi o ngā hangarau tino whai pānga ko:

• Ngā Pūrere Aroturuki Tūroro– Mā ngā aroturuki maha-tawhā kawe ka taea e ngā kaikawe te aroturuki tonu i te tere o te ngakau, te toto toto, te mākū o te hāora, me ngā tohu ECG. Mā ēnei raraunga ka kitea te pumau o te tūroro i te wā tūturu, ā, ka whakatūpato i ngā kaiwhakarato ki ngā tohu wawe o te hekenga o te hauora.

• Te Whakamātautau-ā-Wāhi Tiaki (PoCUS)– I mua i te wā i noho noa ai ki ngā hōhipera, inaianei kei te wātea te taputapu ultrasound i roto i ngā whakatakotoranga kawe ka taea te uru ki roto i ngā waka tūroro, ka taea rānei te pupuri. Mā te PoCUS, ka taea e ngā kaikawe me ngā paramedic te aromatawai tere i te whara, te toto o roto, te mahi o te ngākau, te mamae rānei o te pēpi i te wā e whakawhitia ana.

• Ngā Whakaiti Ira me te Tautoko Whakahauora– He taputapu nui ngā taputapu whakangāwari manawa aunoa (AED) me ngā mīhini manawa kawe mō te whakaora me te pupuri i te hāora i te wā e whai hua ana ia hēkona.

• Whakaurunga Rongoā-ā-Waha– He maha ngā pūnaha kawe tangata hou kua honoa ki ngā whatunga hōhipera, e āhei ai ngā tīma ki te tuku raraunga tūroro i te wā tūturu, ki te kōrero ki ngā tohunga mai i tawhiti, me te whakarite i ngā tari ohorere i mua i te taenga mai.

Ehara i te mea kua whakapai ake noa iho ēnei mahi auaha i ngā reiti oranga, engari kua whakaitihia hoki te ahotea o ngā kaikawe, ā, kua hoatu ki a rātou he taputapu pai ake hei whakarato i te tiaki kounga teitei.

Te taha tangata o te rongoā kawe waka

Kāore e ranea te hangarau anake. Kei te ngākau o te kawe tūroro ko ngā tāne me ngā wāhine e whakatapua ana ō rātou oranga ki tēnei mahi. Me whakakotahi ngā kaikawe hauora i te tohungatanga hauora me te manawanui, te aroha, me te whakatau tere.

Whakaarohia te horopaki o tētahi tamaiti e pāngia ana e te mate huango kino i tētahi kāinga taiwhenua. Ehara i te mea ko te kawenga anake a te kaikawe ko te tuku hāora me te aroturuki i ngā tohu ora engari ko te whakamarie i ngā mātua mataku i te wā e haere ana ki te hōhipera me te ahotea. I tētahi atu āhuatanga, me kawe pea tētahi tūroro ngakau ki tētahi hōhipera ā-rohe; i konei, me whakahaere e te kaikawe ngā taputapu hauora uaua me ngā wero taiao o te rere i te teitei.

Ko ēnei momo āhuatanga e whakaatu ana he aha te Rā o te Ao mō ngā Kaikawe Hauora ehara i te tohu noa iho. He whakamihi hoki i ngā tono ā-tinana, ā-hinengaro, me te hinengaro e utaina ana ki runga i ēnei tohunga i ia rā, i ia rā.